Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đánh giá, trải qua nhiều thăng trầm và vượt qua nhiều thách thức, ASEAN ngày nay đã trở thành một tổ chức hợp tác khu vực toàn diện bao gồm cả 10 quốc gia Đông Nam Á, một thực thể chính trị-kinh tế gắn kết và năng động, có vai trò quan trọng ở khu vực. ASEAN hiện là đối tác không thể thiếu của các nước và trung tâm lớn trên thế giới, đồng thời là nhân tố quan trọng thúc đẩy các tiến trình đối thoại và hợp tác trên nhiều tầng nấc khác nhau ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng chỉ ra nhân tố quan trọng hàng đầu để ASEAN tiếp tục thành công trong giai đoạn mới là cần tăng cường những nỗ lực chung để bảo đảm môi trường hòa bình, ổn định và hợp tác ở khu vực trên cơ sở các mục tiêu và nguyên tắc cơ bản của ASEAN đã được ghi nhận trong Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC) và Hiến chương ASEAN.

ASEAN cần phấn đấu nâng cao chất lượng của sự “thống nhất trong đa dạng” trên cơ sở những mục tiêu chung và các nguyên tắc cơ bản như “đồng thuận” và “không can thiệp”. Điều đó đòi hỏi mỗi nước thành viên cần có cam kết chính trị mạnh mẽ với tiến trình liên kết ASEAN và “Gia đình ASEAN”, kết hợp hài hòa hơn nữa lợi ích quốc gia với lợi ích chung của cả khu vực ASEAN vì mục tiêu chung của Hiệp hội, phát huy các giá trị truyền thống đặc thù của ASEAN và “Phong cách ASEAN”.

Theo Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng, một nhiệm vụ quan trọng trước mắt là phải khẩn trương đưa Hiến chương ASEAN vào cuộc sống. Hiến chương sẽ đem lại sự đổi mới về tổ chức-bộ máy và phương thức hoạt động, giúp nâng cao chất lượng và hiệu quả hợp tác trong ASEAN. Trong hoạt động thực tiễn, Hiệp hội cần có những nỗ lực lớn hơn để cải tiến phương thức hoạt động, đề cao “văn hóa thực thi”, xóa bỏ tình trạng triển khai chậm hoặc không tuân thủ đầy đủ các thỏa thuận, có chiến lược huy động và sử dụng nguồn lực phù hợp, tránh dàn trải, lãng phí…    

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nhấn mạnh, bước sang giai đoạn mới, chúng ta cần tiếp tục tham gia tích cực, chủ động và có trách nhiệm, góp phần cùng các nước thành viên xây dựng thành công Cộng đồng ASEAN trên cơ sở Hiến chương ASEAN. Các Bộ, ngành của Việt Nam cần tăng cường phối hợp hành động, củng cố tổ chức bộ máy và đầu tư thích đáng về nguồn lực, tích cực nghiên cứu và đề xuất sáng kiến khả thi, nâng cao hiệu quả hợp tác.

Chính phủ và nhân dân Việt Nam sẽ tiếp tục góp phần thiết thực và quan trọng vào sự phát triển của ASEAN, vì lợi ích to lớn của các thế hệ người dân ASEAN hiện nay cũng như trong tương lai, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng khẳng định.