Hội đền Chóa

Đền Chóa (nguồn Internet).

Đền đã qua vài lần trùng tu vào thời Nguyễn, hiện nay nằm trên khu đất cao ở giữa làng, bên cạnh là đình, chùa, miếu, tạo nên một quần thể di tích cổ kính của làng quê.

Lễ hội đền Chóa được tổ chức vào ngày mùng 6 tháng Giêng (âm lịch) hàng năm, người dân 2 thôn Chân Lạc và Lạc Trung tạo thành hai đoàn rước Thánh Mẫu từ đình của hai thôn về đền, gặp nhau trước cửa đình Chân Lạc rồi hợp nhất thành một đoàn lần lượt vào tế lễ, dâng hương cầu mong Bà Chúa Thánh Mẫu phù trợ dân làng làm ăn yên lành, phong đăng hòa cốc, mọi người được khỏe mạnh, ấm no.

Vào năm hạn hán, dân làng Chóa tổ chức lễ cầu đảo tại đền. Nghi thức tế thần được tiến hành trong 3 ngày liền, không mưa lại 3 ngày tiếp theo. Nếu trời vẫn không mưa,thì dân làng tổ chức Lễ "tắm Kiệu": Rước Kiệu thần từ Đền Chóa bằng thuyền, vượt sông Cầu sang Đền Vường, sát bờ sông (thuộc xã Châu Minh - Hiệp Hòa - Bắc Giang) để tế thần ở đây. Khi thuyền qua sông, người ta còn dùng gáo đồng múc nước dội lên Kiệu gọi là tắm Kiệu. Sau khi tế lễ, dân làng lại tổ chức "Rước bơi": Kiệu thần được rước đến bến Đình (thuộc thôn Lạc Trung) để thi bơi chải. Đến nơi, Kiệu được đặt trên bờ, mặt hướng ra sông. Dưới sông, 3 thuyền chải của 60 trai tráng làng Chóa thi bơi; trên bờ, dân làng đánh trống cái liên hồi để thúc giục các thuyền bơi. Dưới nước, các thuyền bơi quanh 1 vòng tại khúc sông bến Đình. Sau 3 ngày rước bơi, thì nhân dân tổ chức "Rước huyện": Đồng loạt các làng ven sông Cầu như Chóa, Xà...rước Kiệu Thần xuống đền Đông Yên (Đông Phong) để tổ chức tiếp lễ cầu đảo.

Trong ngày lễ hội khách thập phương về dự rất đông nhất là dân cư thuộc tổng Chóa xưa gồm 3 xã lân cận như Yên Trung, Thụy Hòa, Tam Đa và dân làng Lỗ Khê, xã Dục Tú, huyện Đông Anh, Hà Nội cũng về dự.

Về với hội đền Chóa chắc chắn mỗi chúng ta sẽ có thêm cơ hội chiêm nghiệm về lịch sử hàng nghìn năm của một vùng đất cổ và để cho sự cộng hưởng giữa quá khứ, hiện tại, tạo nên một niềm tin yêu quê hương, đất nước, hướng tới tương lai.