(BNP) - Sở Nông nghiệp và Môi trường vừa ban hành Công văn số 4222/ SNNMT-TTBVTV đề nghị các địa phương trong tỉnh tập trung chỉ đạo thu hoạch cây trồng vụ Xuân, triển khai kế hoạch vụ Mùa và sản xuất, tiêu thụ vải thiều năm 2026.
Khẩn trương thu hoạch gọn lúa xuân và các nông sản đến vụ khác.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, đến ngày 27/5/2026, toàn tỉnh đã thu hoạch được 6.238 ha lúa xuân, đạt 8,7% diện tích gieo cấy. Hiện nay, phần lớn diện tích lúa xuân đã bước vào thời kỳ thu hoạch; các địa phương đồng thời triển khai kế hoạch sản xuất vụ mùa. Đối với cây vải thiều, trà vải sớm đang trong giai đoạn chín, sản lượng thu hoạch đạt trên 13.000 tấn; trà vải chính vụ đang giai đoạn kín cùi.
Tuy nhiên, theo dự báo của Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, từ nay đến đầu tháng 6, thời tiết trên địa bàn tỉnh tiếp tục chịu ảnh hưởng của vùng áp thấp nóng phía Tây, gây nắng nóng gay gắt trên diện rộng, nhiệt độ phổ biến từ 36 - 38 °C, độ ẩm thấp. Điều kiện thời tiết cực đoan ảnh hưởng trực tiếp đến sinh trưởng, phát triển của cây trồng, đặc biệt trên cây vải đã xuất hiện hiện tượng cháy vỏ quả cục bộ; đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho nhiều đối tượng sâu bệnh phát sinh, gây hại.
Để bảo vệ năng suất cây trồng và bảo đảm kế hoạch sản xuất vụ Mùa đúng tiến độ, Sở Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các địa phương tập trung hướng dẫn nông dân tranh thủ thời tiết thuận lợi, huy động máy móc, nhân lực thu hoạch nhanh gọn lúa xuân theo phương châm “xanh nhà hơn già đồng”, hạn chế thiệt hại do mưa bão và sâu bệnh cuối vụ.
Đẩy nhanh tiến độ giải phóng đất, tổ chức làm đất sớm theo phương châm “gặt đến đâu cày ngay đến đó”; tăng cường bón vôi bột, sử dụng chế phẩm sinh học để xử lý gốc rạ, giảm ngộ độc hữu cơ và tiêu diệt nguồn sinh vật gây hại cho vụ Mùa.
Phối hợp chặt chẽ với các Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi để điều tiết nước hợp lý, phục vụ thu hoạch lúa bằng cơ giới và gieo trồng vụ Mùa; chủ động phương án tiêu úng khi xảy ra mưa lớn. Cùng với đó, đẩy nhanh đăng ký, cung ứng giống lúa bảo đảm đủ số lượng, chất lượng; hướng dẫn nông dân ngâm ủ, gieo mạ, cấy lúa đúng kỹ thuật và khung thời vụ.
Tăng cường quản lý thị trường giống cây trồng, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật; kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo quy định pháp luật.
Đối với các địa phương sản xuất vải thiều, Sở đề nghị các địa phương liên quan tăng cường tuyên truyền các hộ sản xuất dừng phun thuốc bảo vệ thực vật đối với trà vải sớm để bảo đảm thời gian cách ly và an toàn thực phẩm. Hướng dẫn nông dân thu hoạch đúng độ chín, tập trung thu hái vào sáng sớm hoặc chiều mát nhằm hạn chế sốc nhiệt, giảm hư hỏng trong quá trình vận chuyển và sơ chế.
Riêng đối với giống vải sớm lai Thanh Hà, các địa phương cần hướng dẫn người dân tăng cường tưới phun nước giảm nhiệt, tỉa bớt cành quả trên cây yếu và sử dụng lưới đen che chắn nhằm giảm nguy cơ cháy quả trong điều kiện nắng nóng kéo dài.
Đối với trà vải chính vụ, ngành chuyên môn khuyến cáo nông dân tiếp tục chăm sóc, bón phân cân đối để nuôi quả; sử dụng các chế phẩm bổ sung canxi, bo nhằm hạn chế rụng và nứt quả; thường xuyên cắt tỉa cành sâu bệnh, quả nhỏ kém phát triển; duy trì tưới nước, tủ gốc giữ ẩm và che nắng cho chùm quả để hạn chế cháy quả.
Tăng cường theo dõi, phát hiện sớm các đối tượng sâu bệnh như sâu đục cuống quả, rệp, bọ xít, bệnh thán thư, sương mai… để hướng dẫn phòng trừ kịp thời bằng các loại thuốc nằm trong danh mục được phép sử dụng. Đẩy mạnh truyền thông, kết nối đa dạng các kênh tiêu thụ nhằm mở rộng thị trường trong và ngoài nước, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm vải thiều của tỉnh.